Do we have a deal?

Hebben we een deal? Een veel gehoorde term bij onderhandelingen waarbij er een overeenkomst wordt gesloten tussen twee partijen. Je zou het misschien niet direct denken, maar ook de wereld van insecten, mijten en micro-organismen lijkt vol te zitten met onderlinge “dealtjes”. De deal “als ik jou help, help jij mij” wordt met een mooi woord ook wel mutualisme genoemd. Een voorbeeld van deze vorm van samenwerking zijn insecten die planten bestuiven (voordeel plant) terwijl de insecten zich voeden met het stuifmeel en nectar van de bloem (voordeel insect).

De bestuiver en bladluisbestrijder Episyrphus balteatus

De bestuiver en bladluisbestrijder Episyrphus balteatus


Ook op microschaal komen deze deals voor. Steeds vaker wordt ontdekt dat bepaalde bacteriën en schimmels in samenwerking leven met insecten en mijten. De larven van de appelmot gebruikt bijvoorbeeld bepaalde gisten om zich in rottende appels te beschermen tegen andere schimmels, terwijl de gist voordeel heeft bij de verspreiding door de volwassen appelmot. De appelmot lijkt actief deze gisten op te sporen. Ze zullen eerder eieren leggen op appels met gist dan op schone appels. Een prachtige mutulalistische interactie, alleen jammer voor de appel..
Een ander voorbeeld: bladluizen dragen vaak de bacteriën bij zich (symbionten) die in de bladluis leven van de voedingsstoffen in het insectenbloed (hemolymfe), maar als tegenprestatie leveren de bacteriën bepaalde voedingsstoffen die ontbreken in het floëemsap waar bladluizen zich mee voeden. Nu blijkt dat dit soort onderlinge dealtjes ook grote gevolgen kan hebben voor de biologische plaagbestrijding. Zo zijn we er achter gekomen dat sommige bladluizen ineens niet meer vatbaar waren voor sluipwespen die worden ingezet bij de biologische bestrijding in kassen. Zo’n 10 jaar geleden hebben onderzoekers ontdekt dat dit wordt veroorzaakt door een aantal specifieke bacteriën die ervoor zorgen dat de larven van sluipwespen in bladluizen zich niet goed ontwikkelen en vroegtijdig sterven (Voor degene die dit misschien niet weet: sluipwespen leggen eieren in een bladluis en de larve die uit het ei kruipt ontwikkelt zich dan in de bladluis).
De sluipwesp Aphidius matricariae parasiteert rode perzikluis in een paprikabloem

De sluipwesp Aphidius matricariae parasiteert rode perzikluis in een paprikabloem


Merkwaardig toch? Deze bacteriën worden verticaal doorgegeven, van moeder op dochter. En aangezien bladluizen in kassen zich voornamelijk ongeslachtelijk voortplanten (het zijn dus allemaal klonen) kan zo’n sluipwespresistente kloon makkelijk en snel een grote populatie worden. Voor de biologische bestrijding zijn dit soort dealtjes verdraaid lastig. Soms duurt het tijden om er achter te komen waarom natuurlijke vijanden niet aanslaan. Het kan immers aan van alles liggen: temperatuur, licht, luchtvochtigheid in de kas, of de leeftijd en bewaaromstandigheden van de losgelaten beesten. Dat het dan aan een specifieke onzichtbare bacterie in de bladluis ligt, kan makkelijk over het hoofd worden gezien. Voor mij geeft dit aan dat het uitermate belangrijk is om te proberen te begrijpen hoe dingen in elkaar zitten. Alleen dan komen we verder en kunnen we ook werken aan oplossingen.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink .

4 reacties op Do we have a deal?

  1. nico buurman zegt:

    wel een extra reden om chemie achter de hand te hebben!

  2. Patricia Ruigrok zegt:

    Wat een interessante ontdekking!!!
    En nu zeker opzoek naar de oplossing??

  3. Steven Voet zegt:

    Des te meer een reden om in m.n. EKO teelten meerdere soorten sluipwespen en predatoren in te zetten en niet op op 1 paard te wedden. Ook in de reguliere teelten is het dus belangrijk om meerdere sooten parasieten en predatoren in te zetten.
    Zijn er ook recent voorbeelden waar dit fenomeen een rol heeft gespeeld en zo ja in welk gebied.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s